{
  "$type": "site.standard.document",
  "bskyPostRef": {
    "cid": "bafyreicv4jezfxfpcldtmcgvhgdtedql2w54h5frdhs2uv4o5ck2f7yrfi",
    "uri": "at://did:plc:wib47ggfushco6az6mwbz77k/app.bsky.feed.post/3mp4ixlr3ygv2"
  },
  "coverImage": {
    "$type": "blob",
    "ref": {
      "$link": "bafkreiaqczvgf3ily2oic7u3ewo7j5mstu4bclxrumzjpraizesmpjpb4i"
    },
    "mimeType": "image/jpeg",
    "size": 52391
  },
  "description": "Kryeministri foli në ligjëratën për 90-vjetorin e lindjes; aktori Avni Dalipi lexoi testamentin e shkrimtarit — pa zyrtarë, pa media, pa ritual.",
  "path": "/kurti-qosja-90-vjetor-panteon-kulturor-shqiptar/",
  "publishedAt": "2026-06-25T13:11:26.000Z",
  "site": "https://zhurma.press",
  "tags": [
    "Lajmi.net"
  ],
  "textContent": "PRISHTINË — Akademiku Rexhep Qosja u kujtua si dëshmi kombëtare shqiptare e të gjitha kohërave në ligjëratën kushtuar 90-vjetorit të lindjes së tij. Morën pjesë kryeministri në detyrë Albin Kurti, ministri në detyrë i Arsimit Hajrulla Çeku, profesorë, intelektualë, studentë e familjarë të akademikut.\n\nKurti tha se kultura shqiptare pa Qosjen do të ishte pa njërën nga shtyllat e panteonit kulturor shqiptar të shekullit XX dhe XXI. \"Kjo kulturë nuk do të ishte vetëm më e varfër, por do të ishte pa njërin nga zërat më të qartë, më të guximshëm dhe më të thellë të mendimit kulturor e politik shqiptar,\" tha kryeministri.\n\nKurti shtoi se Qosja kishte lënë pas \"një plejadë të pamatshme të intelektualëve, krijuesve, profesorëve e studentëve që u inspiruan prej tij\" — trashëgimi intelektuale që akademikut i jep peshë të veçantë në mendimin kulturor shqiptar.\n\nTestamenti i Qosjes, shkruar më 30 prill 2016 dhe lexuar në ceremoni nga aktori Avni Dalipi, zbuloi vullnetin e tij: varrim i thjeshtë, pa ritual fetar, pa prani zyrtare, pa fjalime e pa media. \"Meqenëse kam jetuar duke besuar në mendimin shkencor,\" kishte shkruar ai, \"dua të jem i varrosur pa ritual fetar.\"\n\nQosja kishte kërkuar të varrosej afër varrit të gruas së tij Shpresës, me nipin e tij si kujdestar. \"Vdes i qetë,\" shkroi ai, duke shtuar se jetën dhe veprimtarinë ia kishte kushtuar lirisë, bashkimit dhe mirëqenies së popullit shqiptar — dhe se \"as Shqipërisë shtetërore e as Kosovës nuk u kam mbetur borxh.\"\n\nStudenti i tij Ag Apolloni e cilësoi Qosjen \"figurë unike të kombit shqiptar.\" Kritikët ndërkombëtarë e kanë quajtur \"Volterin e Ballkanit\" dhe \"Koha e Lindjes;\" Robert Elsie e konsideronte ndër kritikët më të mëdhenj të Ballkanit, ndërsa Ismajl Kadare e quante shkrimtarin më të madh shqiptar jashtë Shqipërisë shtetërore.\n\nIbrahim Rugova thoshte se Qosja \"ka zgjedhur probleme vitale për letërsinë shqipe,\" kurse Sabri Hamiti mendonte se Qosja \"e ka shpëtuar letërsinë e Kosovës duke e përmbysur realizmin socialist që vinte nga Shqipëria.\" Edhe Ali Aliu çuditej \"se si ka mundësi që edhe librat kritikë të Qosjes lexoheshin më shumë se romanet e autorëve të tjerë.\"\n\n_Burim:_ Lajmi.net\n_— Redaksia ZHURMA_",
  "title": "Pse e quan Kurti Qosjen shtyllë të panteonit kulturor shqiptar?",
  "updatedAt": "2026-06-25T13:11:26.335Z"
}