{
  "$type": "site.standard.document",
  "bskyPostRef": {
    "cid": "bafyreifhuas73wtjhr43zb5dferuskmw4fajohnonb3ravz6mgrky4w42m",
    "uri": "at://did:plc:uyh6nuj2wh7hi6b222psuwqb/app.bsky.feed.post/3mjzbhabb3bq2"
  },
  "coverImage": {
    "$type": "blob",
    "ref": {
      "$link": "bafkreihl2da4apevqrvnalfw5atxczg3ebzvxkhoebrhtm7jkg2a5ftrma"
    },
    "mimeType": "image/jpeg",
    "size": 116592
  },
  "path": "/node/420106/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8-%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D9%86%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%DB%B4%DB%B0-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87",
  "publishedAt": "2026-04-21T11:11:10.000Z",
  "site": "https://www.independentpersian.com",
  "tags": [
    "آسیب جدی",
    "میدان ارگ",
    "قلعه فلک‌الافلاک",
    "ایران",
    "اسرائیل",
    "حمله نظامی",
    "حمله هوایی",
    "حمله موشکی",
    "میراث فرهنگی",
    "آثار تاریخی",
    "جنگ",
    "بمباران",
    "چهل‌ستون",
    "کاخ گلستان",
    "کاخ سبز",
    "سعد آباد",
    "ایندیپندنت فارسی",
    "فرهنگ و هنر",
    "news"
  ],
  "textContent": "آثار فرهنگی و تاریخی ایران که طی دهه‌های گذشته با تهدیدهایی چون نگهداری نامناسب، تخریب عمدی، قاچاق و مرمت‌های غیراصولی روبرو بودند، در ماه پایانی سال ۱۴۰۴، با یک تهدید تازه و کم‌سابقه‌ مواجه شدند: حملات هوایی.\n\nدر جریان حملات هوایی ۴۰ روزه ائتلاف آمریکا و اسرائیل به ایران، نه‌تنها تعدادی از زیرساخت‌های نظامی و شهری از بین رفتند که به بخش قابل‌توجهی از میراث تاریخی و فرهنگی ایران نیز آسیب جدی وارد شد. چنانچه بر اساس گزارش‌های اولیه، ده‌ها بنای تاریخی در نقاط مختلف ایران، از مجموعه‌های ثبت جهانی تا بناهای محلی، بر اثر اصابت مستقیم یا موج انفجار خسارت دیده‌اند.\n\nبه گفته سیدرضا صالحی‌امیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، حدود ۱۴۰ اثر تاریخی در ۲۰ استان ایران آسیب دیده‌اند و براورد اولیه خسارت به حدود ۷.۵ هزار میلیارد تومان می‌رسد. در این میان، استان تهران با ۶۳ اثر و استان اصفهان با ۲۳ اثر، بیشترین میزان خسارت را در این زمینه متحمل شدند.\n\n# Read More\n\nThis section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)\n\nبخش عمده آسیب‌ها در تهران به دو موج اصلی حملات هوایی بازمی‌گردد: نخست حملات ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ در محدوده مرکز شهر و میدان ارگ و حملات ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ در مناطق شمالی، به‌ویژه حوالی مجموعه سعدآباد.\n\nدر این حملات تعداد زیادی از بناهای تاریخی آسیب دیدند، از جمله کاخ گلستان (ثبت جهانی یونسکو)، مجموعه فرهنگی تاریخی سعدآباد (با آسیب به ساختمان‌ها و ۱۴ موزه از جمله کاخ سبز دفتر کار رضا شاه)، مجموعه سلطنت‌آباد در پاسداران، ساختمان قدیم مجلس شورای اسلامی (کاخ سنا)، دانشگاه جنگ در میدان حر (باغشاه)، عمارت کلاه‌فرنگی عشرت‌آباد در میدان سپاه، عمارت کلاه‌فرنگی زندان قصر در خیابان شریعتی، برج آزادی (شهیاد)، فرهنگسرای نگارستان (موزه سابق قرآن)، مدرسه ابومسلم در میدان منیریه، ساختمان دادسرای عمومی و انقلاب تهران در محدوده ارگ تاریخی تهران، ساختمان قدیمی مجلس شورای ملی در میدان بهارستان (کاخ سنا)، مسجد اردبیلی‌ها در محدوده حریم سنگلج، کاخ فرح‌آباد (دوشان‌تپه) در بزرگراه یاسینی، عمارت قصر یاقوت، عمارت منظریه در اردوگاه باهنر، آسیاب کهک در مرزداران، حسینیه ارشاد در خیابان شریعتی، عمارت ارباب هرمز در تهرانپارس، عمارت کلاه پهلوی (بی‌سیم)، ساختمان وزارت میراث فرهنگی و گردشگری در خیابان آزادی، خانه تیمورتاش در شمال غرب پادگان باغشاه سابق، خانه بینا در خیابان کارگر جنوبی، خانه پروفسور عدل (پژوهشکده فرهنگ و هنر) روبروی کاخ مرمر، کاروانسرای گمرک در میدان شوش، بقعه سرقبر آقا در میدان شوش، ساختمان رادیو تهران، مسجد ارگ تهران، بانک ملی شعبه بازار، ساختمان وزارت دارایی، ساختمان دادگستری تهران، مدرسه حکیم‌باشی در محدوده ارگ تاریخی، مسجد سپهسالار (مدرسه عالی مطهری)، موزه هنرهای ملی، عمارت مسعودیه در محدوده میدان بهارستان، خانه مستوفی‌الممالک در محدوده سنگلج، مجموعه چوگان و سوارکاری فرح‌آباد، آشیانه قدیمی فرودگاه قلعه‌مرغی در غرب جوادیه و ساختمان موزه آبگینه و سفالینه در خیابان ۳۰ تیر.\n\nالبته در حملات هوایی بامداد ۳ فروردین بناهای دیگری هم در خیابان تاریخی ۳۰ تیر آسیب دیدند. از جمله خانه تاریخی دَوَلو و موزه هوا و فضا.\n\nدر میان اماکن مذهبی تهران، کنیسه رفیع‌نیا در ۱۸ فروردین و کلیسای جامع ارتدوکس نیکلای مقدس و کلیسای ارتدوکس یونانی سنت مری در ۱۲ فروردین آسیب دیدند.\n\nاستان اصفهان نیز یکی از کانون‌های اصلی این خسارات بود. در ۱۷ اسفند ۱۴۰۴، مجموعه ثبت جهانی‌شده میدان نقش‌جهان در اثر موج انفجار آسیب دید و در مسجد جامع عباسی (مسجد شاه) ریزش کاشی‌های ایوان‌های شمالی و غربی گزارش شد. تزیینات و دیوارنگاره‌ها کاخ عالی‌قاپو و کاخ‌موزه چهل‌ستون (ثبت جهانی) هم آسیب دیدند و احتمال آسیب‌ سازه‌ای به آن‌ها نیز مطرح است.\n\nدر حملات ۱۸ اسفند ۱۴۰۴، بناهای مهمی چون تالار اشرف، تالار تیموری، عمارت جبه‌خانه (موزه هنرهای تزیینی اصفهان)، عمارت رکیب‌خانه (موزه هنرهای معاصر اصفهان)، عمارت توحیدخانه، عمارت پیشه و هنر (اداره کل میراث فرهنگی استان) و کاخ هشت‌بهشت نیز آسیب دیدند.\n\nدر کنار این آثار شاخص بناهایی چون خانه امین‌التجار، خانه جبارزاده، خانه مشکی، خانه صیفور قاسمی، حمام جارچی‌باشی، تکیه میرزا رفیعا نایینی، تکیه مادر شاهزاده، تکیه کازرونی در تخت فولاد، بقعه بابا رکن‌الدین، مدرسه تاریخی سعدی و کاخ سردار اعظم (ساختمان وزارت خارجه) نیز دچار آسیب‌های جزئی یا متوسط شدند.\n\nاز دیگر شهرهای استان اصفهان نیز آسیب‌هایی گزارش شد. از جمله خانه تاریخی کریمی در شهرضا، کاروانسرا و بازار تاریخی کوهپایه، مسجد جامع خوانسار، خانه تاریخی ابهری خوانسار، مسجد رئیسان خوانسار، مدرسه مریم بیگم خوانسار و کارخانه تاریخی ریسندگی نوین شهرضا.\n\nدر استان کرمانشاه، بناهایی مانند مسجد حاج ابوتراب آل‌آقا، تکیه بیگلربیگی (موزه خط و کتابت و موزه پارینه‌سنگی)، دبیرستان کزازی (موزه آموزش و پرورش) و خانه سوری آسیب دیدند و خانه آیت‌الله اشرفی اصفهانی به‌طور کامل تخریب شد.\n\nدر استان کردستان، فهرست بناهای آسیب‌دیده در حملات هوایی ۷، ۱۰ و ۲۴ فروردین گسترده و به این شرح است: خانه حبیبی، عمارت سالار سعید (موزه باستان‌شناسی)، عمارت آصف وزیری (خانه کرد‌ــ موزه مردم‌شناسی)، عمارت خسروآباد، امامزاده پیر عمر، مسجد جامع سنندج، عمارت ملک‌التجار، منزل صحرایی، منزل امین‌الاسلام، منزل نصرت نوری، منزل متوسل و حمام دوخزینه . میزان خسارات در این استان حدود ۸۰ میلیارد تومان براورد شده است.\n\nدر استان لرستان، حمله هوایی ۱۷ اسفند ۱۴۰۴ به محوطه قلعه فلک‌الافلاک خرم‌آباد خسارات گسترده‌ای وارد کرد. بررسی‌های میدانی نشان داد بخش‌هایی از بنا دچار ترک و شکاف شده و ساختمان‌هایی چون سربازخانه شماره ۱، ساختمان باشگاه افسران، خانه تاریخی قاضی، ساختمان هنگ و دو موزه باستان‌شناسی و مردم‌شناسی آسیب دیده‌اند. سربازخانه شماره ۲ هم به‌طور کامل تخریب شده است. بناهایی از دوران قاجار چون مسجد توسلی، خانه آخوند ابو و قلعه مظفری نیز آسیب دیده‌اند.\n\nدر ۱۸ فروردین ۱۴۰۵، آرامگاه باباطاهر در همدان نیز بر اثر موج انفجار دچار آسیب به سنگ‌ها و تزیینات شد.\n\nخسارت‌هایی از سایر استان‌ها نیز گزارش شده است. در استان بوشهر، عمارت سبزآباد و بافت تاریخی بندر سیراف آسیب دیدند. در استان قم، مسجد جامع قم و مدرسه جهانگیرخان خسارت دیدند. در شمال ایران، کاخ میان‌پشته انزلی و کاخ صفی‌آباد و در استان البرز، کاخ سلیمانیه آسیب دیدند.\n\nاز استان خوزستان نیز گزارش‌هایی از آسیب به آثار تاریخی منتشر شده است. از جمله این مکان‌ها می‌توان به محوطه باستان‌شناسی تپه‌های الله‌اکبر، ساختمان گلف اهواز، حمام تاریخی کرناسیون دزفول (موزه مردم‌شناسی)، موزه راه‌آهن اندیمشک و موزه بیمارستان صحرایی شهید مخبری ارتش (شوش) اشاره کرد. البته به‌دلیل ماهیت نظامی برخی از این سایت‌ها، ارزیابی دقیق خسارات هنوز به‌طور کامل انجام نشده است. مناطق کاوش‌نشده بسیاری هم در محدوده تپه‌های باستانی قرار دارند که در جنگ ایران و عراق نیز از مناطق راهبردی بودند و آسیب‌هایی به آن‌ها وارد شده است.\n\nفعالان فرهنگی در ایران در میانه جنگ و با وجود قطع اینترنت و در غیاب اطلاع‌رسانی شفاف، تلاش کردند از ابزارهایی مانند «سپر آبی» که برای محافظت از آثار تاریخی در جریان جنگ کاربرد دارد، به منظور محافظت از میراث فرهنگی استفاده کنند. این نشان جهانی هشدار می‌دهد که این مکان‌ها میراث بشریت و هدف‌گیری آن‌ها ممنوع است.\n\nدر مجموع، دامنه آسیب‌های این ۴۰ روز از تخریب‌های جزئی در تزیینات تا تخریب کامل برخی بناها گسترده است. کارشناسان تاکید می‌کنند که بازسازی این آثار نیازمند رویکردی علمی، تخصصی و مطابق با استانداردهای بین‌المللی است.\n\nایران\n\nاسرائیل\n\nحمله نظامی\n\nحمله هوایی\n\nحمله موشکی\n\nمیراث فرهنگی\n\nآثار تاریخی\n\nجنگ\n\nبمباران\n\nچهل‌ستون\n\nکاخ گلستان\n\nکاخ سبز\n\nسعد آباد\n\nحدود ۱۴۰ اثر تاریخی در ۲۰ استان ایران آسیب دیده‌اند و براورد اولیه خسارت به حدود ۷.۵ هزار میلیارد تومان می‌رسد\n\nایندیپندنت فارسی\n\nسه شنبه, آوریل 21, 2026 - 14:15\n\n> <p>تصاویر ترکیبی از آسیب به بناهای تاریخی / تهران تایمز</p>\n\nفرهنگ و هنر\n\nrelated nodes:\n\nآسیب حمله هوایی به نماد قاجاری تهران؛ دیوارهای شمس‌العماره شکاف برداشته‌اند\n\nخسارت جنگ به قلعه فلک‌الافلاک؛ سپاه پاسداران پول را گرفت اما حریم دژ را آزاد نکرد\n\nاظهار نگرانی یونسکو از آسیب دیدن کاخ‌های تاریخی در ایران در جریان عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل\n\nType:\n\nnews\n\nSEO Title:\n\nآسیب گسترده به بناهای تاریخی ایران در جنگ ۴۰ روزه\n\nInner related node:\n\nآسیب حمله هوایی به نماد قاجاری تهران؛ دیوارهای شمس‌العماره شکاف برداشته‌اند\n\nخسارت جنگ به قلعه فلک‌الافلاک؛ سپاه پاسداران پول را گرفت اما حریم دژ را آزاد نکرد\n\nاظهار نگرانی یونسکو از آسیب دیدن کاخ‌های تاریخی در ایران در جریان عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل\n\ncopyright:",
  "title": "آسیب گسترده به بناهای تاریخی ایران در جنگ ۴۰ روزه"
}