{
  "$type": "site.standard.document",
  "canonicalUrl": "https://bisse.nl/blog/posts/2023/08-12b-less-is-more",
  "description": "How Degrowth Will Save the World | ★★★★★",
  "path": "/posts/2023/08-12b-less-is-more",
  "publishedAt": "2023-08-12T14:39:41.000Z",
  "site": "at://did:plc:t4bzqfd4wo3ukq62opjuvy2u/site.standard.publication/3mpeliratc624",
  "tags": [
    "uitgelezen",
    "klimaat",
    "economie",
    "5 sterren"
  ],
  "textContent": "Jason Hickel, Less is More — How Degrowth Will Save the World, 2020, 320 blz. \\\nGekocht: augustus 2023, Van der Velde 1 \\\nUitgelezen: augustus 2023 \\\n★★★★★\n\nAlles is de schuld van het kapitalisme.\n\nKapitalisme draait maar om één ding: de vermeerdering van kapitaal. Om\naan die behoefte te voldoen is het nodig dat de economie altijd blijft\ngroeien, exponentieel. \n\nDe geschiedenis van het kapitalisme gaat zo'n vijfhonderd jaar terug.\nTelkens zoeken machtigen naar nieuwe wegen om wat niet van hun is te\ngelde te maken. Het begon in West-Europa met de diefstal van de meenten.\nDaarna volgden kolonialisme, slavernij, de plundering van grondstoffen.\nDe meest recente fase hier is de uitverkoop van publieke voorzieningen.\n\nIn het eerste deel van zijn boek beschrijft Jason Hickel zeer levendig\ndeze geschiedenis. Hij laat zien wat de gevolgen zijn van het\nkapitalisme. Uitbuiting. Het vergroten van het verschil tussen arm en\nrijk. Vernietiging van bloeiende gemeenschappen omdat ze geen geld\nopleverden voor de kolonisators. Vernietiging van ecosystemen,\nleefgebieden. Massale uitsterving. Klimaatcatastrofe. \n\nIn het tweede deel van zijn boek beschrijft Jason Hickel hoe aan deze\nrampspoed een einde is te maken. Economische groei gaat gepaard met de\ngroei van het gebruik van grondstoffen, en met de groei van de belasting\nvoor mens, milieu en klimaat. Die groei moet stoppen. De grote\neconomieën moeten fors krimpen. (Voor de armste landen is er nog ruimte\nvoor groei.) En Hickel laat zien dat met forse economische krimp het\ntoch mogelijk is een bloeiende samenleving op te bouwen. \n\nHet probleem is, hoe zet je dit in gang? Ik zie zelf twee dingen die\nverandering onmogelijk maken. Ten eerste zouden in democratieën de\nbevolking massaal voor een andere koers moeten kiezen. Maar kiezers\nmaken zelden verstandige keuzes. Ten tweede, kapitaal is macht. En het\nkapitaal zal al die macht gebruiken om het kapitalisme te laten\nvoortbestaan.\n\nJason Hickel bespreekt in het laatste hoofdstuk hoe volgens hem een\nverandering tot stand zou moeten komen. Volgens hem is kapitalisme\nondenkbaar zonder de filosofie van het dualisme, zoals dat geïntroduceerd is\ndoor Descartes. Het dualisme biedt een rechtvaardiging voor de\nuitbuiting en roofbouw door het kapitalisme. Volgens Hickel moeten we af\nvan dat dualisme, en terug naar een wereldbeeld zoals het animisme. In een\nwereld waarin alles bezield is, alles leeft, en alles met elkaar\nverbonden is, is het ondenkbaar dat mensen doen wat het kapitalisme van\nhun verlangt.\n\nIk zie het niet gebeuren, zo'n verandering van denkwijze. Het\nkapitalisme is een ideologie even sterk als een religie. Die laat zich\nniet van de troon stoten. Ik voorzie dat het kapitalisme pas ten einde zal\nkomen als de economieën waarin het kapitalisme domineert ineen storten,\ndoor de door het kapitalisme over zichzelf afgeroepen rampen. Helaas zal\ndaarbij niet alleen het kapitalisme ten onder gaan.\n\nEen helder en overtuigend betoog. Lees dit boek!",
  "title": "Jason Hickel — Less is More"
}